KOMIKS JAKO REBUS - CZ.2

Drugą zaletą tej analogii jest rozszerzenie nieco (...) tezy, w myśl której różnica pomiędzy dawnymi ''narracjami obrazowymi'' a komiksem polegać miała na tym, że komiks szczegółowiej analizuje ruch i akcję, wprowadzając jakby wyższą ''gęstość'' faz ruchu i zdarzeń, co pozwala odbiorcy odczytać narracje w sposób bezpośredni, bez uciekania się do uprzedniej wiedzy, przede wszystkim literackiej. Otóż rozróżnienie to, sprowadzające sie doskonale w pewnym typie komiksów, np. w historiach Guido Crepaxa, opartych na całkowicie na drobiazgowej analizie ruchu, nie sprawdza się w sposób tak oczywisty w wielu innych przypadkach, gdzie upływ czasu, a często także relacje przestrzenne pomiędzy fragmentami akcji, przedstawionymi na sąsiadujących ze sobą obrazkach, są dość odległe. Mimo to jednak nie odczuwamy w tych momentach czegoś w rodzaju ''przerwania narracji'' czy zatrzymania akcji, którą nadal odbieramy jako wartką i ciągła. Otóż dzieje się tak dlatego, że dynamikę odczuwania przez nas opowiadania komiksowego wyznacza nie tylko, jak sądziliśmy do tej pory, proces składania z poszczególnych fragmentów ruchu czy narysowanych detali, przedmiotów większych całości, zarówno wizualnych jak i narracyjnych, ale również odczytywania ideogramów. Jedność ikono - lingwistyczna, której dostarczał nam komiks, prowokuje nas nie tylko do poszukiwania całości ruchowych czy wizualnych, ale także, lub przede wszystkich całości znaczeniowych. Występuje tu analogiczna ciekawość znaczenia, jaka prowokuje nas do odczytywania rebusów, gdzie z kolejności znaków pragniemy ułożyć całość, będąc jednocześnie przekonani, że przy opuszczeniu choćby jednego znaku - obojętnie, czy graficznego czy literowego - całość owa wymknie się naszemu poznaniu.

Krzysztof Teodor Teplitz
Sztuka komiksu