GRAPHICS
Działalność PANBOGACZYK w zakresie grafiki warsztatowej, poszerzaja to pojęcie poza tradycyjne techniki wklęsło i wypukłodrukowe. Oryginalne sposoby tworzenia matryc i techniki reprodukcji, nadają im niezwykłego wymiaru.
Prezentowane poniżej dzieła to niewielki fragment tej, z samej swej istoty, dość efemerycznej twórczości.
KOMIKS JAKO REBUS - CZ.3
Analogia z rebusem pozwala też uniknąć trzeciej niedogodności. Otóż we wszystkich definicjach mowa była o komiksie jako o ''następstwie'' obrazków, a same nazwy gatunku zawierające w sobie wyrazy bande (fr.) lub strip (ang.), sugerują, że chodzi o kilka sąsiadujących ze sobą obrazków, połączonych wspólną narracją. Ograniczenie to jest o tyle kłopotliwe, że (...) pierwsze serie komiksowe, uważane nie za protoplastów gatunku, lecz wręcz za jego pierwsze, wczesne realizacje, takie np., jak The Yellow Kid lub Katzenjjammer Kids, składały się nie z kilku obrazków, drukowanych obok siebie, lecz z jednego obrazka, w ramach którego niczym w jednym ujęciu filmowym lub jednym żywym obrazie, rozgrywała sie cała akcja zdarzenia. Można by, oczywiście, dowodzić, że te pojedyncze obrazki w ciągu tygodnia lub miesiąca składały sie w szereg, ale jest to tłumaczenie nie dokładne, podczas bowiem gdy w tym ujęciu spełniony zostaje-podkreślony przez definicję-postulat postaci bohaterów, powtarzających się w kolejnych przygodach, to nie ma tu łączącej poszczególne rysunki jedności narracji, ponieważ narracja, opowieść o zdarzeniu, wyczerpuje się w ramach jednego rysunku. I znowu spojrzenie na ten przypadek poprzez analogię z rebusem usuwa mogące się narodzić wątpliwości. Rysunek tego typu, jaki prezentuje The Yellow Kid lub Katzenjjammer Kids, poza jego ogólnym wyglądem, odczytujemy jako współzależność poszczególnych znaków, zarówno wizualnych jak i tekstowych, rozszyfrowujących ich wzajemne zależności, zdarzenie konstytuuje się w naszej wyobraźni jako rezultat określonej narracji, posiadającej oprócz determinant przestrzennych również wymiar czasowy. Kluczem jednak, podobnie jak w rebusie, nie jest tu analiza ruchu, lecz poszukiwanie znaczenia. Można by nawet powiedzieć, że owo poszukiwanie znaczenia jest motorem swoistego "ruchu" i treścią narracji.
Krzysztof Teodor Teplitz
Sztuka komiksu
